Alınan KÇÖ Emeklilik Tarihini Uzatır Mı?

Kısa Çalışma ve Rapor Süresi Kıdem Tazminatına Nasıl Yansır?

Yedi yıldır aynı özel şirkette çalışıyorum. Yedi aydır kısa çalışma ödeneği alıyorum. İki aydır işyeri hekimi “çalışamaz” raporu verdi. Kısa çalışma ödeneği almam ve rapor sürem kıdem tazminatına nasıl yansır? Şakir Şanlı

Kısa çalışma ödeneği alınan sürenin, kıdem tazminatına esas sürenin hesabında dikkate alınıp alınmayacağı hususunda İş Kanunu’nda açıklık bulunmuyor. Ancak yargı kararlarına göre, kısa çalışma ödeneği aldığınız dönemin kıdem tazminatınızın hesabında kıdem (çalışma) sürenize dahil edilmesi gerekiyor.

Makul süreyi aşmayan rapor süreleri de kıdem süresinin hesabında dikkate alınır. Yargı kararlarına göre, hastalık sebebiyle raporlu olunan süreler için, kıdem süresinden sayılan makul süre, İş Kanunu’nun 25. maddesinin (I-b) bendinde ifade edilen, işyerindeki çalışma süresine göre belirlenen bildirim (ihbar) süresi (+) altı haftalık kısımdır. İşyerindeki çalışma süreniz üç yıldan fazla olduğundan,  ihbar süreniz 8 hafta olur. Buna göre, 8 hafta ihbar süreniz + 6 hafta olmak üzere toplam 14 haftalık rapor süresi makul süre olarak kabul edilir ve kıdem sürenizin hesabında dikkate alınır.

Alınan KÇÖ emeklilik tarihini uzatır mı?

6 Haziran 1988 sigorta girişim. O günden bugüne aralıksız sosyal güvencem devam ediyor. Pandemi sürecinde 4 ay kısa çalışma ödeneği (KÇÖ) aldım. 31 Aralık 2020 tarihinde emekli olacağım. Aldığım KÇÖ emeklilik tarihini uzatır mı? Hakan Kavurmacı

Kısa çalışma ödeneği (KÇÖ) alınan günler için uzun vadeli sigorta kolları olarak adlandırılan ve emeklilik için gerekli olan malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına prim ödenmiyor. Bu nedenle de emekliliği için prim günü eksik olup, prim gününü tamamladığında emekliliğe hak kazanacak olanların emeklilik tarihleri, KÇÖ aldıkları gün sayısı kadar uzuyor. Ancak sizin prim gününüz emekliliğiniz için yeterli olduğundan, kısa çalışma ödeneği almanız emeklilik tarihinizi uzatmaz.

İhya mı yurtdışı borçlanması mı?

Kuzenim 67 yaşında kadın. Sigorta başlangıcı 1972. Uzunca bir süre yurt dışında kaldığından prim gün sayısı düşük. Türkiye’ye döndükten sonra 2.5 yıl Bağ-Kur kapsamında çalıştı ancak primini ödemediği için dondurdu. Bilahare sigortalı olarak 5 yıl tavana yakın prim ödedi ve bu yılın mart ayında işten ayrıldı. 3600 gün üzerinden emekli olmasını planlıyoruz. Yurtdışı borçlanması mı yoksa dondurulan Bağ-Kur’u ihya ederek mi daha fazla emekli aylığı bağlanır? Borçlanma tutarları farklı olduğundan aylık açısından fark etmiyorsa Bağ-Kur süresinin ihyasını düşünüyoruz. Oğuz Çetinkaya

Emekli aylığını üzerinden prim ödenen prime esas kazanç tutarları belirler. Emekli aylığı açısından, aynı prime esas kazanç tutarı üzerinden yapılan yurtdışı borçlanması ile durdurulan sigortalılık süresinin ihyası fark etmez. Ancak aynı prime esas kazanç tutarı için yurtdışı borçlanmasında yüzde 45 oranında, durdurulan sigortalılık süresinin ihyasında yüzde 34.5 oranında prim ödenir. Buna göre, durdurulan sigortalılık süresinin ihyası daha avantajlı olur.

(Kaynak: Sezgin Özcan / Sözcü Gazetesi | 06.10.2020)

 

Kaynak: http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29656

İşsizlik Ödeneği Hakkı Devam Eder

İşten çıkarma yasağı döneminde işsiz kalanlar, işsizlik ödeneğinden yararlanma konusunda sıkıntı yaşıyor. İşveren haklı gerekçeye dayanarak iş akdini feshettiğinden, işini kaybedenler işsizlik ödeneğinden yararlanamıyorlar. Daha önce işsizlik ödeneği alırken bu dönemde işsiz kalanlar, kalan aylar için işsizlik ödeneğinden yararlanabilirler. Habertürk’ten Ahmet Kıvanç, işsizlik ödeneği ile ilgili ayrıntıları yazdı.

Kovid – 19 pandemisi dolayısıyla 17 Nisan’da başlayan işten çıkarma yasağı 17 Kasım’a kadar uzatılırken, ihtiyaç duyulması halinde gelecek yıl haziran ayı sonuna kadar devam edebilecek. İşveren, yasak süresince İş Kanunu’nun 25. maddesinin 1. fıkrasının II numaralı bendinde düzenlenen ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık ve benzeri sebepler ile belirli süreli sözleşmelerde sürenin sona ermesi, işyerinin herhangi bir sebeple kapanması, hizmet alımı ve yapım işlerinde işin sona ermesi halleri dışında iş akdini feshedemeyecek. İşverence bu dönemde iş akdi feshedilen kişiler sadece sözleşme süresinin sona ermesi, işyerinin kapanması veya ihaleli işin sona ermesi durumlarında işsizlik ödeneği alabiliyorlar. İşçi haklı gerekçeyle iş akdini feshetse bile işveren işten çıkış kodunu, kıdem tazminatı ödememek için kendi istediği gibi bildirdiğinden, bu dönemde işsiz kalan işçiler genel olarak işsizlik ödeneğinden yararlanamıyorlar. Açtıkları davayı kazanarak haklı olduklarını kanıtlayan işçiler ise yıllar sonra geriye dönük alabiliyorlar.

ÖNCEKİ ÇALIŞMASINDAN İŞSİZLİK ÖDENEĞİ HAKKI BULUNANLARIN HAKKI DEVAM EDER

Daha önce işsizlik ödeneği almakta iken hakkının tamamını kullanmadan işe başlamış olanların durumu ise farklıdır. Bu kişiler pandemi döneminde hangi gerekçe ile işten çıkartılırlarsa çıkartılsınlar, işsizlik ödeneği haklarından kalan kısmını alabilirler.

Örneğin, önceki çalışması sırasında işini kaybettiğinde 10 ay işsizlik ödeneği hakkı olan bir kişi, 3 ay ödenek aldıktan sonra başladığı yeni işinden çıkartılırsa, önceki hakkından kalan 7 aylık işsizlik ödeneğini alabilir. Bu kişinin işsizlik ödeneği, önceki işteki ücretinin yüzde 40’ı oranında ödenir.

Diğer taraftan, önceki işinden dolayı 10 aylık işsizlik ödeneği varken 1 ay ödenek alıp yeni işe başlayan kişi, son işinde 600 gün çalışıp ödenek almaya hak kazanacak şekilde işsiz kalırsa, bu kez sadece yeni işinden dolayı 6 ay işsizlik ödeneği alabilir.

ASKERLİK DÖNÜŞÜ İŞSİZ KALANLAR İŞSİZLİK ÖDENEĞİ ALABİLİR

İşinden askerlik nedeniyle ayrılan kişiler pandemi dolayısıyla bu dönemde yeni iş bulmakta zorlanıyorlar. Askerlik dönüşü iş bulamayanlar, son 3 yılda en az 600 prim günü ve askerlikten önceki son 120 gün hizmet akdiyle çalışma koşuluna sahiplerse işsizlik ödeneği alabilirler. Bunun için işverenin işten çıkış gerekçesini askerlik olarak bildirmesi gerekir.

30 GÜNLÜK SÜREYE DİKKAT!

Gerek işten çıkartılanlar, gerekse askerlik dönüşü iş bulamayanların 30 gün içinde İŞKUR’a başvurmaları gerekir. İşten çıkartılanlar için 30 günlük süre hizmet akdinin sona erdiği tarihte, askerden dönenler için de terhis tarihinden itibaren başlar. Otuz günlük süre dolduktan sonra da başvurmak mümkündür. Otuz günden sonra gecikilen her gün işsizlik ödeneği hakkından kayıp anlamına gelir. Örneğin, 30 gün dolduktan 20 gün sonra başvuruda bulunan kişi, işsizlik ödeneğini 20 gün eksik alır.

Mücbir sebeple başvuruda gecikilmesi halinde işçinin hak kaybına uğraması önleniyor. Mücbir sebepler arasında işçinin eş, çocuk, ana – baba veya kardeşlerinden birinin vefatı, kamu hastanelerinden alınacak doktor raporu ile kanıtlanmak kaydıyla hastalık hali, herhangi bir nedenle ulaşımın imkansız hale gelmesi, gözaltı, mahkumiyetle sonuçlanmayan tutukluluk hali, salgın hastalık nedeniyle karantina gibi durumlar mücbir sebep kabul ediliyor.

(Kaynak: Ahmet Kıvanç / Haber Türk | 06.10.2020)

Kaynak: http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29660

İşveren İşçi Ücretini Düşürebilir Mi?

İşçi ve işveren arasında çalışma koşulları genellikle iş sözleşmesi, personel yönetmeliği veya işyeri uygulamasıyla belirlenmektedir. İş sözleşmesinin esaslı unsurları olan işçinin iş görme borcu ile bunun karşılığında işverenin ücret ödeme borcu, çalışma şartlarının en önemlileridir. Ayrıca işin görülme yeri ve zamanı, çalışma süreleri, yıllık izin süreleri, ara dinlenmesi, prim, ikramiye, evlenme, doğum, öğrenim, gıda, maluliyet ve ölüm yardımı gibi sosyal yardımlar ile kişinin görev ünvanı ve iş tanımı çalışma koşulları kapsamında sayılabilir.

Ücret, prim ikramiye gibi yan haklar, yol, servis, yemek, her türlü sosyal yardımlar, çalışma süresi, fazla çalışma ücreti, yıllık izin süresi gibi çalışma koşullarının değiştirilebilmesi işçinin yazılı kabulüne bağlıdır. Dolayısıyla işçi tarafından yazılı olarak kabul edilmediği takdirde işveren ücreti düşüremeyeceği gibi işçinin çalışma koşullarını değiştiremez.

Çalışma koşullarında esaslı değişiklik genellikle görev tanımı, ünvanı ve görev yerinin işçi aleyhine değiştirilmesi, prim ikramiye gibi yan haklar ve ücretin düşürülmesi, çalışma süresinin arttırılması, yıllık izin süresinin düşürülmesi şeklinde kendini gösterir.

İşçi ve işverenin aralarında yazılı olarak anlaşarak çalışma koşullarını her zaman değiştirmesi mümkündür. Ancak unutulmamalıdır ki çalışma koşullarında esaslı değişiklik geçmişe etkili olarak yürürlüğe konulamaz.

Çalışma koşullarında değişiklik ve iş sözleşmesinin feshi başlıklı 22. Maddesine göre işveren, iş sözleşmesiyle veya iş sözleşmesinin eki niteliğindeki personel yönetmeliği ve benzeri kaynaklar ya da işyeri uygulamasıyla oluşan çalışma koşullarında esaslı bir değişikliği ancak durumu işçiye yazılı olarak bildirmek suretiyle yapabilir. Bu şekle uygun olarak yapılmayan ve işçi tarafından altı işgünü içinde yazılı olarak kabul edilmeyen değişiklikler işçiyi bağlamaz.

İşçi değişiklik önerisini altı işgünü içinde kabul etmezse, işveren değişikliğin geçerli bir nedene dayandığını veya fesih için başka bir geçerli nedenin bulunduğunu yazılı olarak açıklamak ve bildirim süresine uymak suretiyle iş sözleşmesini feshedebilir.

Burada toplu iş sözleşmesi veya işverenin yönetim hakkı ile belirlenen çalışma koşullarının değiştirilmesinin İş Kanunu 22. Maddesi kapsamında olmadığını belirtmek gerekir. İşverenin yönetim hakkına örnek olarak mesai saatleri, işin nasıl ve nerede yapılacağı, davranış ve disiplin kuralları, kılık kıyafet düzenlemeleri gösterilebilir.

Çalışma koşullarının yönetim hakkına giren konular bakımından işveren tarafından tek taraflı olarak değiştirilmesinde sorun yoktur. Ancak işçinin temel yükümlülüklerinin, işverenin yönetim hakkını aşacak şekilde işverence tek taraflı olarak değiştirilmesi mümkün değildir. Yönetim hakkının kapsamını aşan ve iş ilişkisindeki menfaat dengesine müdahale niteliğinde olan değişiklikler esaslı değişiklik olarak kabul edilir.

İşçinin çalışma koşullarında esaslı değişikliği kabul etmemesi nedeniyle iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmesi durumunda iş güvencesi hükümlerine göre işe iade davası açabilir. Bu durumda işçi iş güvencesi hükümlerine göre dört aya kadar boşta geçen süre ücreti ile işe başlatmama tazminatı alabileceği gibi ihbar ve kıdem tazminatı hakkı doğar.

Taraflar aralarında anlaşarak çalışma koşullarını her zaman değiştirebilir. Çalışma koşullarında değişiklik geçmişe etkili olarak yürürlüğe konulamaz.

(Kaynak: Resul Kurt / Star Gazetesi | 06.10.2020)

 

Kaynak: http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29661

Şüpheli Alacak Karşılığı

Vergi Usul Kanunu’nun 323. maddesine göre tahsili mümkün olmayan bir alacağın şüpheli alacak karşılığına konu edilerek vergi matrahının dışında bırakılabilmesi için; alacağın ticari veya zirai faaliyetle ilgili olması, dava veya icra safhasında bulunması, borçlunun iflas etmiş olduğu hallerde alacağın iflas masasına yazdırılmış olması gerekmektedir. Dava veya icra takibine değemeyecek kadar önemsiz alacaklarda ise yapılan protestoya rağmen veya yazılı şekilde birden fazla istenilmiş olmasına rağmen ödenmemiş olması gerekmektedir.

Dava veya icra safhasında olma koşulu içerisinde bazı sorunları da barındırmaktadır. Bu koşul, ülke içinden olan alacaklar için Türk mahkemelerinde dava açılmış veya icra takibine başlanılmış olma halini ifade etmektedir. Yabancı ülkelerdeki kişiler için ise Türk mahkemelerinde dava açmanın yeterli olup olmayacağını, geçtiğimiz yazılarda incelemiştim. Bu gün de yine bu koşula ilişkin olarak, hangi mahkemede dava açılmış olması gerekir sorusu üzerinde duracağım.

Ancak öncelikle belirtilmesi gereken konu, mahkemeye dava veya icra merciine takip dilekçesinin verilmiş olması, alacağın dava veya icra safhasında olduğunu göstermez. Bir başka deyişle şekli veya göstermelik bir başvuru alacağın şüpheli sayılması için yeterli değildir. Bir alacağın dava veya icra safhasında olduğunun kabulü için mahkemeye dava veya icra merciine takip için dilekçe verilmiş olması ve gerek mahkemeye gerek icra merciine yapılan başvuruların ciddiyetle takip edilmesi de gerekmektedir.

Vergi Usul Kanunu’nun anılan maddesinde geçen “dava veya icra safhası” ibaresi bizatihi “alacağın tahsili ve takibine” yönelik yasal sürece ilişkindir. Ancak, borçlunun hareketinin aynı zamanda suç teşkil etmesi, örneğin dolandırıcılık veya emniyeti suiistimal yahut güveni kötüye kullanma yahut karşılıksız çek suçu gibi bir suçu oluşturması halinde cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulması veya borçlu aleyhine ceza davası açılmış olması, alacağın tahsili ve takibine yönelik bir davanın varlığını göstermez. Burada alacağın ödenmesini temine yönelik bir davanın söz konusu olması gerekir. Suç duyurusu veya ceza davası, “alacağın tahsili ve takibine” değil «borçlunun/suçlunun takip ve cezalandırılmasına” yönelik bir süreçtir.

Bu nedenle tahsili mümkün olmayan alacaklar için sadece cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulması veya ceza mahkemelerinde dava açılması ile şüpheli alacak karşılığı ayrılması mümkün bulunmamaktadır. Nitekim İstanbul Vergi Dairesi’nin 11395140-105[VUK- 1-22925]-E.356140 sayı ve 8.5.2020 günlü Özelgesi ile ortaya konulan idari anlayışta bu yöndedir.

(Kaynak: Bumin Doğrusöz / Dünya Gazetesi | 06.10.2020)

 

Kaynak: http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29658

Sahte Müfettişe Dikkat!

Kendisine denetim elemanı süsü vererek işyerlerine baskın yapan sahte müfettişlere dikkat.

Gün geçmiyor ki bir tanıdığımıza ait işyerine sahte müfettiş bulaşmasın. Özellikle yaz dönemi bitip pandemi sonrası yeni normale dönüş süreciyle birlikte şikâyetler iyice arttı. İşyerini arayıp kendilerine devlet memuru havası veren, sosyal medya profillerinde makam odasında oturuyor imajı çizen bu sahtekârlar vatandaşımızın devlete olan saygısını ve biraz da korkusunu sömürüp maddi çıkar sağlıyorlar.

Aslında bu sahtekârların yöntemleri çok da yeni, bilinmeyen şeyler değil.  Orhan Kemal tarafından kaleme alınan ve 1966 yılında basılan Müfettişler Müfettişi romanında Kudret YANARDAĞ karakteri kendisine müfettiş süsü verip, küçük bir Anadolu kasabası halkının zaaflarından ve korkularından yararlanarak çıkar sağlamaya çalışır.

Bu sahtekârların çıkar sağlama yolları çeşitlidir. En bilineni kendisine denetim elemanı süsü vererek işyerlerine baskın şeklinde girilmesidir. Makam arabası şeklinde siyah araba, kapısını açan bir şoför, koyu takım elbise, kimlik ve matbu tutanaklar. Her yönüyle müfettişler müfettişi havası basılarak işyerine gidilmektedir. İşverenlerimiz kimlik sormaz çoğu zaman. Sorsa da kimliği aslından nasıl ayıracaksın? Aslında kimlik, tutanak ve diğer belgeler aslının neredeyse bire bir aynısıdır. Neredeyse diyorum! Zira aslının birebir kopyasını da yapabilirler. Ancak belki de bu durumda konu nitelikli dolandırıcılığa girdiği için birebir aynısı yapılmıyor. Sonrası malum açık arama, bulma ve pazarlık…

İşyeri baskınlarının dışında en çok başvurulan yöntem abonelik satmak. Maliye veya sigortadan arıyoruz diyerek kendilerine kamu personeli süsü veren sahtekârlar içinde resmi gazete özetinden başka bir şey olmayan paçavraları fahiş fiyattan satma konusunda da çok başarılılar. Burada da işverenlerimizin veya onların vekillerinin zaaflarından ve korkularından yararlanılmak suretiyle amaçlarına ulaşıyorlar. Biraz araştırsanız ve sorgulasanız maliyeden, sigortadan geliyoruz dedikleri yer maliye ya da sigorta dergisi ya da gazetesi adında merdiven altı bir işletmedir. Bu aşamada medyatik sosyal güvenlik ve iş hukuku uzmanlarının isimlerini de hiç çekinmeden kullanmaktadırlar. “Dergimize ya da gazetemize abone olan işverenlerimize filanca SGK uzmanı bir yıl ücretsiz danışmanlık yapacaktır” denilebilmektedir. Bazen de o uzmanların eski baskı, mevzuat açısından herhangi bir geçerliliği kalmamış kitapları fahiş fiyatlarla ve aynı vaatlerle pazarlanabilmektedir.

Bir başka yöntemleri ise size daha ilginç gelecek. Bir gün “Emekli olacak bir amirimiz için bir veda gecesi düzenliyoruz, sizin de katkılarınızı bekliyoruz” diye bir telefon alırsanız bilin ki karşı tarafta bir sahtekârın hedefindesiniz. Bir etkinlik için devlet imajıyla bilet satma girişimlerini de bu yöntemin içinde sayabiliriz.

Emniyet birimlerinin sahte müfettişlere yönelik yoğun ve başarılı çalışmalarının olduğunu yakinen biliyorum. Ancak yargı aşamasında cezaların caydırıcı olmaması bu çabaları çoğu zaman sonuçsuz kılmaktadır. Bu konularda daha ağır ve caydırıcı yaptırımlara gerek olduğunu düşünüyorum.

Tabi korktuğu için, açığı olduğu için ya da gururuna yediremediği için dolandırıldığını dile getiremeyen binlerce, onbinlerce işverenin olduğunu tahmin etmek zor değil.

Bu konunun çözüme kavuşması, sahte müfettişlere geçit verilmemesi için tabi ki caydırıcı yasal düzenlemeler yapılmalıdır. Ancak bunun yanısıra işverenlerimiz ve onların vekilleri bu konuda daha dikkatli olmalıdır. Gelen ya da arayan kişinin kim olduğu, hangi kurumdan geldiği sorulmalı, kimlik gösterilmesi istenilmelidir. Bunun yanısıra hiçbir denetim elemanı ceza tahsilatı yapmaz. Sahte makbuzlarla dolandırıcıların tuzağına düşmeyin.

Son olarak kamu kurumlarına da bu konuda görev düşmektedir. Bu konuda bazı kamu kurumlarının çabalarını biliyorum. Ancak her Kurumun ayrı ayrı çabasından ziyade ortak bir çözüm daha etkili olacaktır. Bu sahtekârlar kamuya ve toplumdaki denetim elemanı algısına da ciddi zararlar vermektedir. Bu nedenle her kamu kurumu bünyesinde görev yapan dış denetim elemanlarının gerektiğinde sicil numarasından ya da başka bir şekilde sorgulamasının yapılabileceği bir sistem ya da bir çağrı merkezi uygulaması değerlendirilmelidir. Ayrıca kamu spotları ve genel bilgilendirmelerle bu konunun üzerine gidilmelidir.

(Kaynak: Cahit Evcil / Gazete Vatan | 06.10.2020)

 

Kaynak: http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29662

Kooperatif Gelirlerinin Sadece Taşınmaz Kira Gelirlerinden Ve Mevduat Faizlerinden Oluşması Halinde Beyan Nasıl Yapılır

Cevap: Kooperatiflerin taşınmazlarını kiraya vermeleri ortak dışı işlem olarak değerlendirileceğinden, kooperatif tüzel kişiliğine bağlı oluştuğu kabul edilen iktisadi işletme nezdinde kurumlar vergisi mükellefiyetinin tesis edilmesi gerekmektedir. Ancak, bu iktisadi işletmelerin başkaca gelir getirici faaliyetinin bulunmaması ve gelirlerinin sadece vergi kesintisine tabi tutulmuş taşınmaz kira gelirleri ile vergi kesintisine tabi tutulan mevduat faizlerinden ibaret olması halinde, kurumlar vergisi beyannamesi (geçici vergi beyannameleri dahil) vermelerine gerek bulunmamaktadır. Yapılan vergi kesintileri nihai vergileme olacaktır.

Kesintiye tabi tutulmuş taşınmaz kira gelirleri ile mevduat faizleri ortak dışı başkaca işlemlerden doğan gelirleri de bulunan kooperatif tüzel kişiliğine bağlı iktisadi işletmeler, kurumlar vergisi beyannamesi vermek zorunda olduklarından, taşınmaz kira gelirlerini ve mevduat faizlerini de bu beyannameye dahil edeceklerdir. Ancak, kira gelirleri ile mevduat faizleri üzerinden Kurumlar Vergisi Kanununun 15 inci maddesi uyarınca kesinti yoluyla ödenmiş olan vergiler, hesaplanan kurumlar vergisinden mahsup edilecektir.

Dr. Koray ATEŞ
korayates@muhasebetr.com

(06.10.2020)

Kaynak: www.MuhasebeTR.com

SSK İle Bağkur Primi Birleştirilir Mi?

Soru: 20 Ocak 1984 doğumluyum. SSK giriş tarihim 11 Ocak 2002 olup 3650 gün prim ödemem bulunuyor. Yüzde 40 engelli raporum var. Ne zaman emekli olabilirim? l ERSİN

Cevap: Engelli hakkıyla emekli olabilmeniz için vergi indirimi de almanız gerekiyor. Maliyeden vergi indirim hakkı da alabilirseniz 6 Ağustos 2003 itibarıyla, 3 yıldan az süredir sigortalı olan, vergi indirim hakkı almış 3’üncü derece engelli olarak emekli olmak için; 19 yıl sigortalılık süresi ve 4240 gün prim ödeme şartlarına tabi olursunuz. Ve 590 gün daha prim ödeyerek priminizi 4240 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

EMEKLİLİK İÇİN 53 YAŞ DA DOLACAK

Soru: 1977 doğumluyum. SSK giriş tarihim 1 Ekim 1992 olup 7000 gün prim ödemem var. Emekli yaşım kaçtır? l Uğur DEMİRTAŞ

Cevap: İlk girişinizde adınıza prim ödemesi varsa, emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ödeme ve 53 yaş şartlarına tabisiniz. Priminiz yeterli olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de, 53 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

SSK İLE BAĞKUR PRİMİ BİRLEŞTİRİLİR Mİ?

Soru: 1965 doğumlu annemin SSK giriş tarihi 1 Mayıs 1986. SSK’ya 2146 gün, Bağkur’a da 2 yıl 11 ay 21 gün prim ödemesi var. Üç çocuğu bulunuyor. Yaşı beklemeden tam emekli olmak istiyor. Doğum borçlanması yaparsa emekli olabilir mi? ‘4300 gün primi olursa emekli olabilir’ diyorlar. Bu doğru mu? SSK ile Bağkur birleştirilebilir mi? l Ayşe DAĞ

Cevap: Emekli olurken tüm sigortalılık statüsünde ödenen primler birleştirilmekte ve primi ödenmiş son yedi yıl (son 2520 gün prim) içinde fazla prim ödenen sigortalılık statüsünden emekli olunmaktadır. Son yedi yıl kuralına göre anneniz bugün için SSK’dan emekli olacak. SSK’da emekli olmak için; 20 yıl sigortalılık süresi, 5075 gün prim ödeme ve 42 yaş şartlarına tabi.

Annenizin doğumları sigorta başlangıç tarihinden sonraysa, aralarında iki yıllık süre varsa, doğum tarihinden sonraki iki yıllık sürelerde prim ödenmeyen günleri borçlanma hakkı var. Bu sürelerde prim ödenmeyen toplam 1858 günü varsa, 1858 gün doğum borçlanması yaparak toplam primini 5075 güne tamamlayacağı tarihte emekli olabilir.

Doğum borçlanmasıyla kazanılan günler borçlanma talep tarihindeki sigortalılık statüsüne sayıldığından, anneniz doğum borçlanmasını sigortalı bir işte çalışırken yapmalı.

MALULEN EMEKLİ OLABİLİR MİYİM?

Soru: 53 yaşında 1986 SSK girişliyim. Yıllarca çalıştım. Ama primlerimin bir çoğu yatmamış. 1665 gün SSK primim, 1050 gün de Bağkur primim var. Hastane bana yüzde 62 engelli raporu verdi. Acaba malulen emekli olabilir miyim? l İsmail YILDIZ

Cevap: Malulen emekli olmak için; 10 yıl sigortalılık süresi, 1800 gün prim ödeme ve en az yüzde 60 oranında işgücü kaybı aranıyor. Aranan şartları sağladığınızdan, raporunuz ve eklerini inceleyecek olan Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurulu malul olduğunuza karar verirse, malulen emekli olabilirsiniz.

ERKEN EMEKLİLİK İÇİN NE KADAR BORÇLANAYIM?

Soru: 24 Eylül 1968 doğumluyum. SSK giriş tarihim 1 Ocak 1994’tür. Askerliğimi SSK öncesi yaptım. Erken emekli olmak için ne kadar askerlik borçlanması yapabilirim? l Arslan KURTÇA

Cevap: Askerlik sürenizin 400 gününü borçlanmanız halinde, emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ödeme ve 53 yaş şartlarına tabi olursunuz. Toplam 5600 gün prim ödemiş olmanız şartıyla, 53 yaşınızı dolduracağınız 24 Eylül 2021’de emekli olabilirsiniz.

(Kaynak: Ekrem Sarısu / Posta Gazetesi | 06.10.2020)

 

Kaynak : http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29659

Kat Mülkiyeti Kanununa Göre Defter Tutma

Uygulamada apartman yönetimlerinin tutmaları gereken defterlerin neler olduğu konusunda kafa karışıklığı olduğu görülmektedir. Apartman yönetimlerinin temel kanunu olan 634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre tutulması gereken defterler nelerdir?

Kat mülkiyeti kanunu okunduğunda defter tutma işlemleri ile ilgili düzenlemelerin aşağıdaki gibi olduğu görülür.

IV – Kararlar:

Madde 32

Kat malikleri kurulu kararları (1) den başlayıp sırayla giden sayfa numaraları taşıyan her sayfası noter mührüyle tasdikli bir deftere yazılarak, toplantıda bulunan bütün kat maliklerince imzalanır; karara aykırı oy verenler bu aykırılığın sebebini belirterek imza koyarlar.

2. Defter tutulması ve belgelerin saklanması:

Madde 36  Yönetici, kat malikleri kurulunun kararlarını protokolleri, yapılan ihtar ve tebligatın özetini ve tarihlerini ve bütün giderleri, 32 nci maddede sözü geçen deftere tarih sırasıyla yazmaya ve bu defteri ve giderlerin belgeleriyle diğer bütün belgeleri bir dosyada saklamaya mecburdur. Bu defterin, her takvim yılının bitmesinden başlayarak bir ay içinde yönetici tarafından notere kapattırılması mecburidir. Bu maddede yazılı görevleri yerine getirmeyen yöneticiye 33 üncü maddenin son fıkrasında yazılı cezalar uygulanır.

E) Yönetimin denetlenmesi:

Madde 41

Denetçiler bu raporu ve verecekleri kararları ve gerekli gördükleri diğer hususları, (1) den başlayıp sıra ile giden sayfa numaraları taşıyan ve her sayfası noter mührüyle tasdikli bir deftere geçirip tarih koyarak altını imza ederler.

Yukarıda görüleceği üzere 634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre apartman yönetimleri tarafından tutulması gereken defter Karar Defteridir. Apartman yönetimleri tarafından tutulan gelir gider defterlerinin 634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre tutulması gereken zorunlu defter olmadığı görülmektedir. Apartman yöneticileri tutmuş oldukları gelir gider defterlerini karar defterleri gibi notere kullanmadan önce tasdik ettirmekte Ocak ayında ise noterde kapanış işlemine tabi tutmaya çalışmaktadır. Apartman yöneticilerinin ocak ayında noterde kapatması gereken defter Karar defteridir. Bu durumun noterlerde görev yapanlar tarafından da anlaşılmadığı görülmektedir. Zira ocak ayında 634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre kapatılması zorunda olan karar defterlerini noterlere kapattırmaya getirenlere karar defterinin kapattırılmasına gerek olmadığı şeklinde yanıtlar verilmektedir. Oysa ocak ayında noterde kapanış işlemine tabi tutulmaya gerek olmayan defter gelir gider defteridir. Zira 634 sayılı kat mülkiyeti kanununda gelir ve giderlerin kayıt edildiği bir defter mevcut değildir.

Apartman yöneticilerinin karar defterlerini ocak ayı içerisinde kapatmamaları halinde 634 sayılı kat mülkiyeti kanunun 33.maddesine göre hakim tarafından tesbiti halinde ikiyüz elli Türk Lirasından ikibin Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir.

Uygulamada genellikle kullanılmayan apartman yönetimlerinin denetimini yapan denetçilerin 634 sayılı kat mülkiyeti kanunu gereği tutmak zorunda oldukları denetim defteri mevcuttur.

SONUÇ: Apartman yönetimlerinin 634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre tutmaları gereken defter karar defteridir ki bu defter ocak ayında noterde kapanış işlemine tabi tutulmalıdır. Karar defterinin kapanış işlemine tabi tutulmamasının yaptırımı hakim tarafından tespiti halinde ikiyüz elli Türk Lirasından ikibin Türk Lirasına kadar idarî para cezasıdır.

634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre denetçiler tarafında tutulması gereken ikinci defter denetim defteridir. 634 sayılı kat mülkiyeti kanununa göre bu defterin tutulmaması ile ilgili herhangi bir cezai yaptırım öngörülmemiştir.

06.10.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com

İstisna Mı? İstisnai Mi?

Vergi kanunun hükümleri içerisinde esasen vergilendirilmesi gereken belirli bir kısım vergi konularının aynı kanunun hükümleri gereğince kısmen veya tamamen vergi dışarısında bırakılması olarak tanımlanan istisna temel olarak bazı mükellef gruplarının vergi yükünü azaltmak, vergi yönetimini kolaylaştırmak, teşvik etmek vb.nedenlerden dolayı tesis edilmiştir.

Vergi mevzuatımızda ki istisna hükümlerinden gayrimenkul ve iştirak kazancı istisnasından yararlanabilmek için gerekli şartlardan uygulamada en fazla sorun yaratan konu kurumların “taşınmaz ticareti ve kiralanmasıyla uğraşmaması” gerektiği şartıdır.

Yapılan bazı incelemelerde veya geçmiş dönemde verilmiş olan özelgelerde taşınmaz satışından kaynaklı yararlanılmak istenen KDV ve Kurumlar Vergisi istisnası için şirketin ana sözleşmesinde yer alan taşınmaz ile ilgili alım satım yapabilir cümlesi baz alınarak istinaden yararlanılmasının önüne geçilebilmekte veya yararlanılmış olan bu istisna ile ilgili yapılan incelemelerde mükellef cezalı tarhiyat işlemine maruz kalıp konu yargıya intikal edebilmektedir.

Ana sözleşme konusuna kısaca değinmek gerekirse bilindiği üzere  1 Temmuz 2012 tarihine kadar yürürlükte bulunan eski TTK hükümlerine göre ‘’Ultra Vires’’ prensibi gereği anonim ve limited şirketler ana sözleşmelerde sayılan faaliyet konuları dışında, başka işleri de yapamamaktaydı. Yeni TTK ile bu duruma son verilse de birçok şirket ana sözleşmelerini oluştururken halen ileride gerekli olabilir düşüncesiyle ana sözleşmelerini geniş tutmaktadır.

Ana faaliyet konusu matbaacılık ve yayıncılık olan bir limited şirketin hasbelkader ana sözleşmesine gayrimenkul ticareti ile ilgili madde eklemesi durumunda diğer istisna şartları taşımasına rağmen idare tarafından gayrimenkul ve iştirak kazancı istisnası dışında tutulabilmektedir.

Bu noktada hem Kurumlar Vergisi Kanunu, hem de Katma Değer Vergisi Kanununda istisna için gerekli şartlara bakacak olursak:

Kurumlar Vergisi Yönünden İstisna Şartları

  • Bu istisna satışın yapıldığı dönemde uygulanır,
  • Satış kazancının istisnadan yararlanan kısmının satışın yapıldığı yılı izleyen beşinci yılın sonuna kadar pasifte özel bir fon hesabında tutulması,
  • Satış bedelinin, satışın yapıldığı yılı izleyen ikinci  takvim yılının sonuna kadar tahsil edilmesi şarttır.
  • Bu süre içinde tahsil edilmeyen satış bedeline isabet eden istisna nedeniyle zamanında tahakkuk  ettirilmeyen vergilerin ziyaa uğramış sayılır.
  • İstisna  edilen kazançtan beş yıl içinde sermayeye ilave dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba nakledilen veya işletmeden çekilen ya da dar mükellef kurumlarca ana merkeze aktarılan kısım için uygulanan istisna dolayısıyla zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergilerin ziyaa uğramış sayılır,
  • Aynı süre içinde işletmenin tasfiyesi (bu Kanuna göre yapılan devir ve bölünmeler hariç) halinde de bu hüküm uygulanır,
  • Menkul kıymet veya taşınmaz ticareti ve kiralanmasıyla uğraşan kurumların bu amaçla ellerinde bulundurdukları değerlerin satışından elde ettikleri kazançların istisna kapsamı dışındadır.

Katma Değer Vergisi Yönünden İstisna Şartları

Katma Değer Vergisi Kanununun 17/4-r maddesine göre, Kurumların aktifinde en az iki tam yıl süreyle bulunan iştirak hisseleri ile taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimler KDV istisna edilmiştir.

Ayrıca KVK Genel Tebliğinin “5.6.2.3.4.” bölümünde açıklandığı üzere istisna ile ilgili şartlar değerlendirirken kurumun esas faaliyet konusuna bakılarak karar verileceği belirtilmiştir.

Bu noktada mükelleflerin ana sözleşmede faaliyet konuları arasında her türlü taşınmaz alım,satım,inşa vb. faaliyetlerinin yer alması,yasa ve tebliğlere göre taşınmaz ticareti ile uğraştığı anlamına gelmemektedir. Değerlendirme yapılırken firmaların fiili durumu önem arz etmektedir. Zira vergiyi doğuran olayın gerçek mahiyetinin vergilendirmede esas alındığı VUK ‘da açıkça ifade edilmiştir.

Daralan ekonomik koşullarda firmalar için vergi planlaması çok daha önemli bir kalem haline gelmiştir. İşletmelere tanınan hakların kullanılması vergi planlamasının özünü teşkil etmektedir. Mükellefler, üzerlerine yüklenilen vergi yükünü azaltmak için ilgili kanunda bulunan indirim, istisna, muafiyet vb. haklardan yararlanarak etkin bir vergi planlaması stratejisi uygulayabilirler. Bu açıdan şirketlerin ana sözleşmelerinde yer alsa bile fiilen inşaat işi ile uğraşıldığı veya taşınmaz alım satımı ile uğraşıldığı veya kiralanması yönünde somut bir tespit bulunmayan bir firmanın taşınmaz satış kazancı istisnasın dışında bırakılmaması gerektiğini düşünüyoruz. Zira benzer bir duruma ilişkin 15.06.2020 tarihli 84974990-130[KDV-1/İ/17-2020/21]-E.155653 sayılı özelgede paralel görüş bildirilmiştir.

06.10.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com

Reeskont İşlemlerinin Muhasebeleştirilmesi

Değerli okurlar, Vergi Usul Kanunu’nun 281 ve 285’inci maddelerinde yer alan alacak ve borçların reeskontunu; dönem sonları itibariyle mevcut alacak ve borç tutarı içinde yer alan veya aldığı varsayılan vade farkının ayıklanıp ilgili olduğu döneme aktarılmasını sağlayan bir değerleme hükmü olarak tanımlamak mümkündür. Reeskont suretiyle, senetli alacak ve borç değerleme gününün kıymetine indirgenmektedir.

Reeskont yapılırken, senet üzerinde bir faiz oranı belirtilmişse bu oran, belirtilmemişse (ki genelde belirtilmemektedir) TCMB avans işlemleri faiz oranı olan oranı kullanılacaktır.

Ayrıca konunun bir diğer önemli boyutu ise alacak veya borç senetleri yapılan reeskont sonucu kayıtlara aldığımız reeskont faiz giderleri ve reeskont faiz gelirleri hesabının sonraki dönemde ters kayıtla kapanmasıdır.

İşte uygulamada konu ile ilgili en çok yapılan hataların başında bu gelmektedir. Yani ertesi dönem reeskont faiz gelirleri ve reeskont faiz giderleri hesaplarının ters kayıtla kapanmamasıdır.

Reeskont formülü : Senet Bedeli x Faiz x Vadeye Kalan Gün Sayısı

36000 + (Faiz x Gün)

Uygulama : ABC Ltd.Şti aktifinde bulunan senet için 31.03.2020 1. geçici vergi döneminde reeskont ayırmaya karar vermiştir.

Senedin Aktife Giriş Tarihi         : 20.01.2020

Reeskont Ayrılacak Dönem       : 31.03.2020

Senedin Vade Tarihi                    28.04.2020

Senedin Bedeli                         :      200.000 TL

Faiz oranını öğrenmek için Merkez Bankasının resmi internet sitesine girerek;

– Veriler- Piyasa Verileri-Bankacılık Verileri bölümünden “avans işlemleri reeskont faiz oranını” seçmeliyiz.

Faiz oranının yüzde 15 olduğu varsayılsın,

Vadeye kalan gün sayısı : 28.04.2020 – 31.03.2020 = 28 Gün

= 200.000 x 15 x 28 / 36.000 + (420) = 2.306,43 TL

Görüldüğü üzere burada şirket, 1. Geçici vergi döneminde 2.306,43 TL reeskont faiz gideri hesaplamış olup bu tutarı gider olarak kayıtlarına intikal ettirmiştir. Oysa 01.04.2020 tarihinde bu kaydı kapatacak ve daha önce gider yazdığı bu tutarı bu sefer gelir yazarak kapatacaktır.

——————————————31.03.2020———————————————

657 REESKONT FAİZ GİD.  2.306,43

122 ALAC.SENT.REES                         2.306,43

…….nolu senetli alacağa reeskont ayrılması

——————————————————————————————————

Bir sonraki dönem ise işlem ters kayıtla kapatılır.

——————————————–01.04.2020——————————————-

122 ALAC.SENT.REES.   2.306,43

646 REES.FAİZ. GEL.            2.306,43

Reeskont faiz gelirinin iptali

——————————————————————————————————

06.10.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com