/ Yazar: admin / Genel/ • / 0 Yorum

Emeklilik Dilekçesi Ne Zaman Verilmeli?

Emeklilik tarihi yaklaşanlar, daha yüksek emekli aylığı bağlatmak için dilekçenin yılbaşından önce mi sonra mı verilmesi gerektiğini merak ediyor. Bu sorunun cevabı, yıl içinde yapılan emekli aylığı artışlarının, o yıl için belirlenecek güncelleme katsayısından az mı çok mu olduğuna bağlıdır. Peki emekliliği yaklaşanlar güncelleme katsayısının ne olacağını önceden nasıl bilebilir? Ahmet Kıvanç, HABERTÜRK okurlarının sorularını yanıtladı.

EMEKLİLİK DİLEKÇESİ NE ZAMAN VERİLMELİ?

Öncelikle bizi aydınlatan yazılarınız için teşekkür ederim. Emeklilik için yaşım 6 Aralık 2020 tarihinde doluyor. Emeklilik dilekçemi aralık ayında değil de 6 Ocak 2021 tarihinde verirsem emekli aylığımda artış olur mu? Olursa bu fark bir aylık emekli aylığımdan feragat etmeye değer mi? (Kamil B.)

Kamil Bey, sorunuzun cevabını verebilmek için öncelikle yıllık enflasyonun ve gayri safi yurtiçi hasıladaki (GSYH) büyüme seyrinin netleşmesi gerekir. Nedenini şöyle anlatayım:

Emekli aylığı bağlanırken, öncelikle kişinin çalışma yaşamı boyunca Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) bildirilen prime esas kazançları, dilekçenin verildiği yılın ocak ayındaki katsayı ile güncelleniyor. Güncelleme katsayısı üzerinden hesaplanan tutara, yılın ilk yarısında emekli olanlarda ocak ayındaki enflasyon artışı, ikinci yarısında emekli olanlara da temmuz ayı enflasyon artışı yansıtılıyor. Örneğin aralık ayında dilekçe verirseniz emekli aylığınız öncelikle 2020 Ocak ayı itibarıyla hesaplanır. Bu hesaplamada en son güncelleme katsayısı 2019’a ait olduğu için 2019 yılı güncelleme katsayısı kullanılır. Hesaplanan bu tutara bu yılın ocak ayındaki yüzde 6.49 ve temmuz ayındaki yüzde 5.75 oranındaki enflasyon farkı eklenerek gelecek yıl ocak ayında bağlanacak emekli aylığınız bulunur.

Ocak ve temmuz aylarında emekli aylıklarına yapılan artış sırasıyla yüzde 6.49 ve yüzde 5.75 olurken, 2020 yıl sonu enflasyonu örneğin yüzde 9’da kalacaksa ve 2020 yılı büyüme rakamı eksi olacaksa emeklilik dilekçesini aralık ayında vermek gerekir.

Buna karşılık, örneğin 2020 yılı enflasyonunun yüzde 15, büyüme rakamının da yüzde 5 olacağı görülürse, bu durumda dilekçeyi ocak ayında vermeniz emekli aylığınızda yaklaşık yüzde 3’lük bir artış anlamına gelir. Sonuç olarak, karar verebilmek için yılın sonuna doğru rakamların netleşmesini beklemek gerekir.

Diğer taraftan emeklilik dilekçesi verirken kıdem tazminatı konusunu da dikkate almalısınız. Çünkü kıdem tazminatı tavanı her yıl ocak ve temmuz aylarında artırılır. Giydirilmiş aylık brüt ücretiniz 7 bin 117 liradan fazla ve çalışma süreniz de uzunsa aralık ayı yerine ocak ayında emeklilik dilekçesi vermek daha avantajlı olur.

İŞVEREN YILLIK İZİNLERİ SİLEBİLİR Mİ?

İşveren 13 Temmuz’da işten çıkartıldığımı açıkladı ve beni kısa çalışmaya ayırdı. 13 Temmuz’dan bu yana evdeyim. 27 Temmuz’a kadar evden bilgisayar ile bağlanıp devam ettim. O gün bilgisayarın iadesini istediler. İşten çıkarma yasağı kalktığında resmi çıkış yapacaklarını söylediler. Ağustos ayında işten çıkarma yasağı kalkmaz ise ücretsiz izinli göstereceklerini belirttiler. 2019 yılından kalan 5 gün ve bu yıldan 18 günlük yıllık iznimi kullanma talebinde bulundum. Geçen yıldan kalan 5 günlük iznimin silindiğini, sadece bu yıldan olan 18 günlük izni kullanabileceğimi söylediler. İşverenin izinlerimi silme hakkı var mı? İşten çıkış yaptıklarında ihbar tazminatı ve kıdem tazminatı alabiliyor muyum? Benim yasağın kalkmasını beklemem gerekiyor mu? Çünkü bu durum iş arayışımı etkiler ve maddi kayıp yaşarım. (Gamze Y.)

Gamze Hanım, öncelikle çok geçmiş olsun. Son sorunuzdan başlamak istiyorum. Çalışanların yıllık izin hakları yasal güvence altındadır. Bırakın işverenin izni silmesini, işçi kendi istese bile izin hakkından feragat edemez. İşçi ya çalışırken iznini kullanır, ya da kullanmadığı izin günlerinin parasını işten ayrılırken alır. İşveren, işçinin izin kullandığını kanıtlamak zorundadır.

İşveren, ahlâk ve iyi niyet kurallarına aykırılık dışında bir sebeple işten çıkardığında ihbar tazminatı ve kıdem tazminatını öder. İhbar tazminatının miktarı, çalıştığınız süreye göre değişir. İş yerindeki çalışma süresi 6 aydan az olan işçi için 2 hafta; 6 aydan 1.5 yıla kadar olan işçi için 4 hafta; 1.5 yıldan üç yıla kadar olan işçi için 6 hafta; üç yıldan fazla olan işçi için de 8 haftalık ücret tutarında ihbar tazminatı ödenir. İşten çıkartılacağınıza dair herhangi bir yazılı bilgi verildi ise bunu kanıt olarak gösterip noterden ihtar çekmek suretiyle işten çıkarma yasağını beklemeden iş akdini haklı fesih yapabilirsiniz. Ancak iş akdini kendiniz feshettiğinizde ihbar tazminatı alamazsınız.

(Kaynak: Ahmet Kıvanç / Haber Türk | 05.08.2020)

 

Kaynak: http://www.muhasebetr.com/ulusalbasin/haber_oku.php?haber_id=29306

/ Yazar: admin / Genel/ • / 0 Yorum

Esnaf ve Sanayici Vergi Affı Bekliyor

Ülkemizde 2008 yılından bu yana 5811, 6111, 6846, 6736 ve 7143 sayılı vergi affına yönelik Kanun’lar çıkarıldı. Bilindiği üzere pandemi öncesinde esnaf ve iş dünyasında da bir vergi affı beklentisi vardı. Ancak pandemi ile birlikte vergi affı adeta zorunlu bir hal aldı.

Hizmet Sektörü, İhracat ve İthalat Tamamen Durdu

Pandeminin zarar verdiği sektörlerin başında kuşkusuz Hizmet Sektörü gelmektedir. 2020 yılı Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre toplam işgücü istihdamının %56,7’sini Hizmet Sektörü oluşturmaktadır. Pandemiden en çok etkilenen sektörün Hizmet Sektörü olduğu göz önüne alındığında, durumun ne kadar vahim olduğu da bir o kadar ortaya çıkmaktadır.

Sanayicinin ihracatı ve ithalatı da, tedarik zincirinin zarar görmesinden dolayı adeta bıçak gibi kesilmiştir. Tüm bunlar ile birlikte esnaf ve sanayicinin sabit maliyetlerinde ise cirodaki azalmaya kıyasla çok daha düşük bir azalış meydana gelmiştir. Örneğin esnaf ve sanayici bu dönemde kira ödemeye devam etmişlerdir. Kısa çalışma ödeneğinden yararlanamayan işçilerin maaşlarını ödemeye devam etmişlerdir.

Kısa Çalışma Ödeneğinden Yararlanamayan İşçiler Esnaf ve Sanayiciyi Oldukça Zora Soktu

Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, Kısa Çalışma Ödeneğine (KÇÖ) başvuran firma sayısı 294.594 olup bu uygulamadan yararlanan toplam çalışan sayısı ise 3 milyon 194 bin 610 olmuştur. Gelir İdaresi Başkanlığı ise Mart 2020 itibariyle Türkiye’de toplam 1 milyon 982 bin 541 gelir vergisi mükellefinin olduğunu, 864.999 Kurumlar Vergisi mükellefinin olduğunu duyurmuştur. Yani toplamda yaklaşık 2.900.000 firma olduğu düşünülürse Kısa Çalışma Ödeneğinden yararlanmaya hak kazanan firma sayısının ne kadar az olduğu da istatistiksel olarak ortaya çıkmaktadır. Bu da krizin aslında ne kadar derin olduğuna yönelik önemli bir veridir.

Vergi Affı Bir Zorunluluk Haline Gelmiştir

Esnaf ve sanayiciyi pandemiden korumak amacıyla alınan en büyük önlem olan Kısa Çalışma Ödeneğinden aslında ne kadar az sayıda şirketin yararlandığını yukarıda rakamlarla belirttik. Bu dönemde ayrıca işçi çıkarmak da yasaktır. Tüm bunlar ise esnaf ve sanayicinin belini adeta bükmüştür. Sabit maliyetlerini azaltamayan esnaf ve sanayici bu dönemde maaş ödemeye devam etmiş, kira ödemeye devam etmiş, SGK ödemeye devam etmiş, stopaj gelir vergisi ödemeye devam etmiştir. Ancak bir süre sonra bunları da ödeyememeye başlamıştır. Esnaf ve sanayicinin üzerindeki geçmişten gelen ağır vergi yüküne bir de pandemi eklenince vergi affı zorunlu bir hal almıştır.

İşte bu dönemde, matrah artırımı, stok affı, kasa affı ve borçların yeniden yapılandırılmasına yönelik çıkacak bir vergi barışı esnaf ve sanayiciye adeta can suyu olacaktır. Ayrıca böyle bir yasanın çıkması halinde, Hazine’de bu durumdan istifade edecektir. Kovid önemleri kapsamında Hazine gelirleri hiç beklenmedik şekilde azalmıştır. Böyle bir dönemde çıkacak olan bir vergi affına kuşkusuz öncekilere kıyasla çok daha fazla bir başvuru olacağı kesindir. Bu ise hem esnaf ve sanayiciye hem de Hazine yarayacaktır.

Affın gerçekleşmemesi halinde ise esnaf ve sanayicinin bu dönemdeki halini özetleyecek olan şu atasözü ile yazıyı bitirmek istiyorum.

“Kurt kışı geçirir ama yediği ayazı unutmaz”…

05.08.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com